Wat is Palio di Siena? 

Tien paarden, negentig seconden en eeuwen aan trots. Nergens zie je Italiaanse hartstocht zoals op de Piazza del Campo in Siena, wanneer de hele stad haar adem inhoudt voor de Palio. 

Palio di Siena is een van die Italiaanse tradities die je niet kunt negeren als je de cultuur wilt begrijpen. In deze blog leg ik je uit wat de Palio precies is, waar hij vandaan komt en waarom hij voor de inwoners van Siena meer is dan een evenement. 

Wat is de Palio di Siena precies? 

De Palio di Siena is een paardenrace die twee keer per jaar wordt verreden op de Piazza del Campo, het schelpvormige hoofdplein van Siena. Tien ruiters, die rijden zonder zadel, razen in drie hectische rondes over een parcours van zand dat speciaal voor de gelegenheid over de kasseien wordt gelegd. De hele race duurt nog geen anderhalve minuut!  

Maar laat je niet misleiden door die korte duur, want achter die negentig seconden gaat een rivaliteit schuil die honderden jaren teruggaat.  

De geschiedenis van Palio di Siena 

De wortels van de Palio liggen in de middeleeuwen, toen Siena bestond uit tientallen wijken die geregeld met elkaar streden. Dat gebeurde onder meer met stierengevechten en straatgevechten. Tot de zeventiende eeuw, toen de paardenrace zijn intrede maakte. In 1633 om precies te zijn.  

Het mooie aan dit event is dat de Palio nooit een toeristische show is geworden. Hij wordt nog steeds gereden zoals hij altijd is gereden. Zonder gestandaardiseerde regels van een sportbond, zonder concessies aan veiligheid. Gewoon puur gedreven door eeuwenoude lokale trots.  

Wat is een contrade?  

Om de Palio te begrijpen, moet je de contrade kennen, in Nederland vergelijkbaar als stadswijken. Siena is verdeeld in zeventien contrade, elk met een eigen naam, wapen, kleuren en symbool. Geboren worden in een contrada is bijna een tweede doop. Sienezen zijn hun hele leven namelijk verbonden aan hun wijk. Ze trouwen er, vieren er feest én strijden er met hart en ziel voor tijdens de Palio. 

Hoe verloopt de race op de Piazza del Campo? 

Op de dag van de Palio verandert het plein in een ware arena. Een geweldige ervaring om mee te maken. Zo is er eerst de corteo storico, een historische optocht in middeleeuwse kostuums. Compleet met vlaggenzwaaiers die hun vaandels in de lucht laten draaien. Pas daarna klinkt het startschot. 

De ruiters scheuren dan drie keer rond het plein. Vallen, botsingen en chaos horen daarbij, een paard zonder ruiter kan zelfs winnen! Wat volgt, is een explosie van vreugde bij de winnende contrada en oprecht verdriet bij de rest. Dit zijn de emoties die bij de Palio horen. 

Twee Palio’s per jaar: 2 juli en 16 augustus 

Siena viert de Palio twee keer per jaar. Op 2 juli is er de Palio di Provenzano, gewijd aan de Madonna di Provenzano. Op 16 augustus volgt de Palio dell’Assunta, ter ere van Maria-Hemelvaart. Beide edities trekken duizenden bezoekers van over de hele wereld.  

De zegening van het paard 

Een van de meest ontroerende momenten vindt plaats vóór de race, wanneer elk paard met zijn jockey de kerk van zijn contrada binnenrijdt om gezegend te worden. Het is een gebruik dat het diep religieuze, bijna spirituele karakter van de Palio blootlegt. 

Het drappellone is de prijs die alles waard is 

De winnaar ontvangt geen beker of geldbedrag, maar het drappellone: een handbeschilderde zijden doek, telkens ontworpen door een andere kunstenaar. Geld speelt helemaal geen rol, het drappellone wordt eervol opgehangen in het museum van de winnende contrada, als blijvend bewijs van de overwinning. 

Woordenschat rondom Palio di Siena 

Wil je tijdens je bezoek aan Siena het gesprek aangaan met Italianen? Dan zijn dit een aantal handige woorden om je wegwijs te maken tijdens en rondom de Palio.  

Italiaans leren én meer ontdekken over de cultuur?  

De Palio di Siena laat zien hoe levend de Italiaanse cultuur nog is. Bij het leren van de taal is het ontzettend waardevol om ook meer te leren over deze cultuur. Daarom neem ik tijdens mijn lessen ook de tijd om mijn cursisten meer bij te brengen over het leven in Italië.  

Benieuwd hoe dat in de praktijk werkt? Voel je vrij om je aan te melden voor mijn taallessen. Je kunt daarnaast ook gratis oefeningen doen of je aanmelden voor de boekenclub.